AI-boeken zijn er inmiddels in overvloed. Over prompts. Tools. Productiviteit. Efficiënter werken. Sneller denken. Meer output. En veel ervan voelen alsof AI de hoofdrol krijgt en de mens een bijrol.
Dat is precies waarom This is not AI van Sanne Cornelissen me positief verraste. Dit boek gaat namelijk niet alleen over AI. Sterker nog: het gaat vooral over óns. Over hoe wij denken, kiezen, leren en creëren. En over wat er gebeurt als technologie slimmer wordt, terwijl wij misschien iets te comfortabel achterover gaan leunen.
Wat mij direct aansprak? Het leest ontzettend makkelijk weg. Geen zwaar theoretisch verhaal of technisch handboek, maar een toegankelijk boek met humor, herkenbare voorbeelden en een duidelijke opbouw. Alsof iemand naast je zit die zegt: ‘AI is interessant, maar laten we het ook even hebben over jouw brein.’
hoe AI ons dagelijks leven binnensluipt
Cornelissen opent met een realistische boodschap: AI is geen toekomstmuziek meer. Het zit al overal. In hoe we zoeken, schrijven, plannen, leren en werken. Onderwerpen als ‘Waarom AI zo verleidelijk voelt’ en ‘Je bent luier dan je denkt’ vond ik opvallend sterk. Vooral omdat het confronterend eerlijk is. AI maakt dingen makkelijker. Dat is fantastisch. Maar gemak heeft ook een prijs als we stoppen met zelf nadenken.
Wat ik mooi vond: het boek vervalt niet in doemscenario’s, maar ook niet in blind enthousiasme. Het zoekt de nuance. Ergens tussen paniek en utopie.
wat heb jij dat AI niet heeft?
Daarna volgt misschien wel mijn favoriete deel van het boek. Want hier verschuift de vraag van ‘Wat kan AI?’ naar ‘Wat maakt mensen eigenlijk waardevol?’ Cornelissen gaat in op creativiteit, intuïtie, frictie, eigen ervaringen en kritisch denken. Vooral dat laatste bleef hangen: iedereen wil sneller werken, maar soms ontstaat kwaliteit juist door vertraging. Door twijfel. Door worsteling.
Het hoofdstuk ‘Iedereen heeft frictie nodig’ vond ik sterk. We willen steeds efficiënter worden, terwijl groei vaak juist ontstaat in ongemak. Ook de koppeling tussen generaties en denken (‘Jong en oud: wie denkt er zelf nog na?’) zet aan tot reflectie. Niet oordelend, maar wel lekker scherp.
slim samenwerken
En dan wordt het praktisch. Cornelissen introduceert een eenvoudig systeem om AI meer als sparringpartner te gebruiken dan als vervanger. Dat maakt het boek toegankelijk. Geen ingewikkelde frameworks of technische taal, maar een methode die laat zien hoe mens en AI elkaar kunnen versterken:
Stap 1: Mens
Stap 2: AI
Stap 3: Mens
Juist die terugkeer naar de mens vind ik interessant. Want daar gaat het vaak mis. We gooien een vraag in ChatGPT en nemen het antwoord over alsof het waarheid is. Dit deel laat zien dat goede AI-output nog steeds begint bij menselijke scherpte.
Wat mij vooral aanspreekt, is dat Cornelissen goed beschrijft hoe je de methode voor specifieke usecases effectief kunt toepassen. Afhankelijk van de impact en complexiteit van de situatie bepaal je de juiste aanvliegroute.
Ook het stuk over het verhogen van je AI-Q vond ik sterk. Niet slimmer worden in tools, maar slimmer worden in denken mét tools. Van mij had dit gedeelte eerlijk gezegd nog iets concreter gemogen. Nog meer praktische verdieping. Want de basis is sterk en daar had wat mij betreft nóg meer in gezeten.
Meedoen of meedenken
In het laatste deel raakt het boek misschien wel de meest interessante laag: neurologie en menselijk functioneren. Hoe beïnvloedt AI ons brein? Wat gebeurt er met focus, geheugen, creativiteit en authenticiteit als technologie steeds meer overneemt?
De brug naar neurologische ontwikkeling vond ik verrassend waardevol. Hier gaat het niet meer alleen over slimmer werken, maar over wat we mogelijk verliezen als we niet bewust blijven nadenken. Het hoofdstuk ‘Je brein is een wonder’ voelde als een goede reminder: onderschat niet wat mensen kunnen. En misschien is dat uiteindelijk wel de kern van het hele boek.
Wat vond ik ervan?
Ik ben positief. Sterke punten:
- Goed geschreven en logisch opgebouwd
- Leest makkelijk en prettig weg
- Toegankelijk voor beginners én gevorderden
- Mooie balans tussen AI, menselijk gedrag en neurologie
- Praktisch zonder te simplistisch te worden
Als ik één verbeterpunt zou noemen, dan is het dat ik soms nét wat meer concrete toepassingen of verdieping had gewild. Vooral in het praktische samenwerken met AI. Daar zat voor mij nog meer potentie. Maar dat doet weinig af aan de kracht van het boek.
Conclusie
This is not AI gaat niet over kunstmatige intelligentie. Het gaat over menselijke intelligentie.
Over kritisch blijven denken in een wereld die steeds sneller antwoorden geeft. Over jezelf scherp houden. Over technologie gebruiken zonder jezelf kwijt te raken.
En dat voelt als precies het gesprek dat we nu nodig hebben. Voor professionals. Voor leiders. Voor ouders. Voor studenten. Voor iedereen die AI gebruikt of binnenkort móét gebruiken. Want AI wordt steeds slimmer. De echte vraag is alleen: blijven wij dat ook?
Over Hendrika Willemse-Vreugdenhil
Hendrika Willemse-Vreugdenhil is spreker, performance strategist en voormalig topsporter. Ze werkte ruim 20 jaar in de techsector. Ze heeft haar eigen IT-bedrijf opgebouwd en met succes verkocht en bekleedde daarna directie- en managementfuncties bij verschillende techbedrijven.