Rolmodel: over voorbeeldgedrag, inspiratie en verantwoordelijkheid

Een rolmodel is iemand wiens gedrag, prestaties of karakter anderen inspireert en richting geeft. Dat kan een politicus zijn, een historische figuur, een vader, of een leider binnen een organisatie. Rolmodellen spelen een sleutelrol in persoonlijke ontwikkeling en maatschappelijke verandering — ze maken zichtbaar wat mogelijk is, ook voor mensen die zichzelf nog niet in een bepaalde rol kunnen zien. De boeken op deze pagina belichten het thema vanuit verschillende invalshoeken: van persoonlijke levensverhalen tot praktisch leiderschap.

Pioniers als rolmodel: zichtbaarheid en kansengelijkheid

Wie als eerste een bepaalde positie bekleedt, draagt of hij of zij wil of niet een bijzondere verantwoordelijkheid. Joyce Sylvester weet dat als geen ander. Als pionier in het Nederlandse openbaar bestuur — steeds de eerste zwarte vrouw in haar functie — is haar verhaal zowel persoonlijk als politiek. Ze beschrijft hoe zichtbaarheid anderen aanzet om ambities te koesteren die ze anders wellicht nooit zouden hebben.

Vrouwelijke rolmodellen in politiek en samenleving

Zowel Sanna Marin als Angélique Van Gils laten zien hoe vrouwen op jonge leeftijd een groot podium kunnen bereiken — en wat dat betekent voor de mensen die naar hen opkijken. Marin werd als jongste premier ter wereld symbool voor een nieuwe generatie leiders. Van Gils schrijft vanuit haar eigen missie om vrouwen te empoweren en het stokje door te geven aan de volgende generatie. Beide boeken gaan over meer dan hun eigen verhaal: ze zijn gericht op de lezer die er iets aan wil hebben.

Historische rolmodellen: vergeten pioniers teruggebracht

Niet alle rolmodellen zijn nog in leven, en niet alle rolmodellen zijn even bekend. Toch kunnen zij een blijvende invloed uitoefenen — als hun verhaal wordt verteld. Hoge vlucht haalt een historische vrouw terug die als vliegster en verzetsstrijder haar tijd ver vooruit was. En Neelie portretteert Neelie Kroes als een vrouw die in een mannenwereld haar stempel drukte en daarmee de weg vrijmaakte voor anderen.

Rolmodelgedrag in organisaties: leiders die het voordoen

Rolmodellen zijn niet alleen te vinden in de politiek of de geschiedenis. Ook in organisaties speelt voorbeeldgedrag een cruciale rol. Wie aan de top staat, geeft richting aan de cultuur — bewust of niet. Anne Kloosterboer laat in haar werk zien hoe leiders juist op de momenten die er echt toe doen het verschil maken met zichtbaar en consistent gedrag. Verandering slaagt niet door plannen en presentaties, maar door leiders die het zelf anders doen.

Vaders als rolmodel voor dochters

Rolmodellen hoeven niet op een podium te staan. Soms staan ze aan de keukentafel. Dochters onderzoekt hoe vaders — vaak zonder het te beseffen — een bepalende invloed uitoefenen op de ontwikkeling van hun dochters. Hun gedrag, hun houding tegenover vrouwen en hun manier van omgaan met tegenslagen vormen een levend voorbeeld dat meisjes meenemen naar volwassenheid.

Wat maakt iemand tot een rolmodel?

De boeken op deze pagina geven elk een eigen antwoord op die vraag. Het is niet altijd de meest machtige persoon, of degene met het grootste podium. Soms is het de vader die thuis laat zien hoe je respectvol omgaat met anderen. Soms is het de politicus die de moed heeft te zeggen wat niemand wil horen. En soms is het de leider in een organisatie die als eerste het nieuwe gedrag vertoont dat van iedereen gevraagd wordt. Rolmodellen zijn op hun best niet degenen die zeggen wie anderen moeten worden, maar degenen die laten zien dat het mogelijk is.