Na het succes van mijn eerdere boek Authentiek leiderschap, dat inmiddels meer dan 50.000 keer is verkocht, bleef één vraag steeds terugkomen in gesprekken met leiders en organisaties. Als authenticiteit zo belangrijk is, wat zit ons dan zo vaak in de weg om die ook daadwerkelijk te leven? Het antwoord bleek vaker wel dan niet met ego te maken te hebben.
We mopperen wat af
Toen ik begon aan Tuurlijk heb je een ego, viel mij opnieuw op hoe negatief er vaak over ego wordt gesproken. In organisaties, in teams, in leiderschap. We mopperen wat af over de ego’s van anderen. Over die collega. Die leidinggevende. Dat MT. Alsof ego vooral iets is wat de ander heeft en waar wij last van hebben.
Dat idee klopt niet. En het helpt ons ook niet verder.
Iedereen heeft een ego. Ook jij. Ook ik. Ego is het mechanisme waarmee we onszelf positioneren, beschermen, vergelijken en richting geven. Zonder ego geen ambitie, geen verantwoordelijkheid, geen lef, geen leiderschap.
Het probleem is niet het ego. Het probleem ontstaat wanneer we ons eigen ego niet herkennen en dat van anderen niet begrijpen.
4.300 leiders en professionals
Voor mijn boek Tuurlijk heb je een ego is een grootschalig onderzoek uitgevoerd onder ruim 4.300 leiders en professionals. Daarbij is gekeken naar hoe mensen hun ego inzetten in werk en leiderschap. De uitkomsten laten zien hoe divers ego-gedrag is, en hoe context, rol en achtergrond daarin een grote rol spelen.
Zo blijken er verschillen te zijn tussen mannen en vrouwen in de manier waarop ego zich uit. Ook zien we onderscheid tussen generaties: van babyboomers tot generatie X, Y en Z. Iedere generatie heeft eigen patronen ontwikkeld, vaak passend bij de tijd en omstandigheden waarin zij zijn gevormd. Dat leidt echter ook tot onderling onbegrip.
Daarnaast laat het onderzoek zien dat positie ertoe doet. Directeuren, managers, teamleiders en medewerkers zetten hun ego verschillend in. Wat op directieniveau helpt om koers te houden, kan in teams als afstandelijk of dominant worden ervaren. En gedrag dat in een uitvoerende rol effectief is, kan in leiderschap juist spanning oproepen.
Onder druk...
In mijn werk zie ik dagelijks wat er gebeurt als we dat niet begrijpen. Bij Authentiek Leiderschap werk ik al dertig jaar, samen met zestien collega’s, intensief met leiders, teams en organisaties aan deze vraagstukken. Wat we telkens weer constateren, is dat gedoe zelden ontstaat door slechte intenties. Integendeel. Het ontstaat juist bij mensen die betrokken zijn, verantwoordelijkheid voelen en het goed willen doen.
Maar onder druk schieten ego’s door.
Iets essentieels verdwijnt dan uit beeld: de schoonheid van iemands bijdrage, de kracht van iemands missie, soms zelfs de verbinding met de eigen bedoeling. Doorgeschoten ego-gedrag, zoals slopen, opscheppen, paternalisme en solisme (vier van de acht verschillende ego’s die je kunt inzetten), maakt mensen kleiner. Het vernauwt het perspectief. Het maakt dat we elkaar niet meer echt zien - en onszelf ook niet.
meer begrip
Daarom pleit ik in dit boek niet voor minder ego, maar voor meer begrip van ego. Voor het omarmen van je eigen ego en dat van anderen. Niet om alles goed te vinden, maar om werkelijk te snappen wat er gebeurt. Pas vanuit dat begrip kun je het begin van doorgeschoten ego-gedrag herkennen en bijsturen, bij jezelf en in teams.
Dat vraagt iets anders dan corrigeren of veroordelen. Het vraagt nieuwsgierigheid, zelfinzicht en de bereidheid om te onderzoeken welk ego jij inzet als het spannend wordt - en wat dat oproept bij anderen.
voorbeelden, tests en handvatten
Tuurlijk heb je een ego combineert onderzoeksresultaten met herkenbare voorbeelden, nuttige tests en praktische handvatten. Het helpt je te zien welk ego jou helpt in je leiderschap en welk ego je soms in de weg zit. En het laat zien hoe je ook het ego van anderen beter kunt begrijpen en beïnvloeden, zodat samenwerking weer gaat stromen. Dit boek is een must-read voor iedereen die ego battles meemaakt en daar constructief, zonder gedoe, mee wil leren omgaan.
Authentiek leiderschap begint niet bij het wijzen naar de ander, maar bij het aankijken van jezelf. Niet door je ego te onderdrukken, maar door er volwassen mee om te gaan.
Tuurlijk heb je een ego. De vraag is niet of je het hebt. De vraag is of je het durft te begrijpen.
Tuurlijk heb je een ego biedt leiders en professionals inzicht in hoe ego werkt onder druk en hoe je het constructief kunt inzetten in samenwerking en leiderschap. Het boek combineert onderzoek met praktische handvatten voor minder gedoe en meer effect. Het boek is uiteraard verkrijgbaar bij Managementboek.